Top Ad unit 728 × 90

Enver Paşa

PAŞA

22 kasım 1881 de İstanbul'da mütevazi bir ailede dünyaya gelen Enver paşa, babası Ahmet , Abdülhamit'in paşalarından biriydi.6 çocuğun en büyüğü olan Enver, İstanbul ve Manastırda büyüdü.İstanbul'da liseden mezun olduktan sonra önce askeri rüştiyeyi sonrada harp akademisi'ne girdi.Harp akademisinde 1902 yılında iyi derecede mezun oldu ve Selanik'teki üçüncü ordu yüzbaşı olarak atandı.

Osmanlı imparatorluğu'nun yıkılışından bu yana hakkında yazılıp çizilenlerin haddi hesabı olmasa da genelde hepimizin ortak hakkında kanısı bizi birinci dünya savaşına  soktu, imparatorluğu batırdı.Cümlesi ile anılan Enver paşa hakkında söylenebilecek tek bir şey var:belki de ihtirasları ve hayalperestliği de aklını aşan adam....
"Beni Napolyon'a benzetiyorlar kabul etmem çünkü ikinci adam olmam" demiştir Enver paşa.İlk görev yeri sultan ıı Abdülhamit'e karşı isyancı faaliyetleri yuvası olan Makedonya olmuştur.Burada isyancılara karşı çok başarılı askeri harekat gerçekleştirmiş.1906 da binbaşılığa yükselerek üçüncü ordu karargahı atanmıştır .Fransız akımlarından etkilenerek ve genç Osmanlar olarak isimlendirilen zümrenin gayreti ve Osmanlı bunların adı Jön Türkdür Osmanlıcılığın yerine Türklüğün aldığım bu yeni dalga özellikle Balkanlardaki askerler arasında etkili olmuş genç Türkler hareketinin en güçlü merkezi ittihat ve terakki cemiyeti olmuştur.Bu etki altına giren subaylardan biri de Enver paşa ile aynı hareketin üyesi Mustafakemalpaşa olmuştur.İkiside imparatorluğun önemli yerlerinde görev almış, birisi imparatorluğu batırırken, birisi kalan parçalardan yeni bir cumhuriyetin kurulmasında başrol oynayacaktır.
Istanbul'da sultan'a karşı darbe yapılması planlanıyordu. Enver paşa kendi sorumluluk alanındaki muhalefetin bir numaralı ismi olmuştu.Bununla birlikte geniş istihbaratı olan sultan Abdülhamid, yabana atılmayacak kadar kurt bir siyasi idi.Olan bitenden haberdardı.Makedonya'da olan biteni soruşturmak için olayın boyutunu belirlemek için soruşturma emri verdi.Enver'in kendisine zarar verecek raporlarının sultanı ulaşmasını engellemek için yapabileceği tek şey sultanın müfettişini ortadan kaldırmaktı, böyle yaptı.Sultan'ın hamlesi daha zekiceydi.Enver'in rütbesini terfi ettirildi ve tayinini İstanbul'a çıkarttı.Ancak Enver, Sultan'a karşı ordusu ile birlikte dağa çıktı.Bu durum imparatorluğun bitişini başlatacak süreci başlamıştır.İttihatçılar , Selanik'ten hükümet konağı basınca ikinci meşrutiyet ilan edilmek zorunda kalındı .Lakin bundan sonra işler iyice karışacak, yeni açılan meclis dinci olduğu iddia eden ittihatci hareket karşıtlarının yoğun muhalefeti ile karşı karşıya kalmış, İstanbul karışmıştı.Özellikle 1909 Nisan'ında huzursuzluk boyutu artınca ittihatçılar harekete geçti.Kurdukları düzeni korumak için Selanik'ten gelen hareket ordusu 24 nisan 1909 da olayları bastırdı.İttihatçıların denetimi altında toparlanan meclis, faturayı Abdülhamit'e keserek yerine Mehmet Reşat tahta geçirmiştir.
Bu olaydan sonra Enver paşa iyice yetkisi ve etkisi artmıştır.Yeni bir görev alarak Berlin'e askeri ateşe olarak gitti.Hiç peşini bırakmayacak olan Alman etkisi böyle başlamış oluyordu.Enver e göre Almanya yenilmez ve ihtişamlı bir güçlüydü, ona oynayan kazanır.Libya harekatında gözüpekliği onu korgeneralliğe yükseldi.Enver aynı zamanda Bingazi elçiliğine atanmış, daha sonra istanbul'a dönmek zorunda kalmıştır.Zaten gözü İstanbul'da olan Enver, imparatorluğun kaybettiği toprakları geri almayı istediği gibi yenilerinde eklemenin hayalini kuruyordu.
1913 te orduya Edirne ye yürümesi emrini verdi.Balkan savaşları esnasında Bulgaristan'a kaydeden şehrin geri alınması o esnada Bulgaristan savaşta olduğu için kolay olmuştu.Bu kolay başarı Enver'i iyice yükseltmiş, belki de tek başarısı olmuştur.Bu arada giderek artan etkisi şehzade Süleyman'ın kızıyla evlenince, Enver paşa iyice yükselmiş, Osmanlı imparatorluğununda padişahın etkisi giderek sınırlanmış ve yönetimi farklı olarak üç paşa, Talat içişleri bakanı, Cemal donanma bakanı ve Enver paşa dönemine geçilmiştir.Bu dönem 3 paşalar olarak iktidar olarak geçecektir tarihe....
Birinci dünya savaşı başladığında Enver paşa Almanya ile görüşmelere başlamış, sultan ise saraylardan birinde sıkışmış etkisiz bir şekilde olan biteni izliyordu.Tüm herkesin bildiği gibi 2 Alman savaş gemileri Osmanlı tarafından himayeye alınınca, Enver paşa imzasını taşıyan bu operasyonla Osmanlı rengini belli etmiş ve savaşa girmiştir.
Osmanlı, savaşı Avrupa'da dört cepheden Suriye, Irak, Filistin ve Kafkasyada girmiştir. O andan itibaren Enverin iyi bir komutanlık yapamadığını görüyoruz.Azerbeycan cephesinede ihtiyaç duyulan askeri, Avrupa cephesine kaydırdı.Arabistan'daki güçler ihmal edildi.Alman danışmanların, Osmanlı subaylar tarafından verilen emirleri iptal etmesini ve kaldırılmasına izin verdi.Daha da kötüsü bizzat kumanda ettiği 750 bin kişilik güçlü üçüncü orduyu kendisinden daha küçük olan Rus üçüncü ordusuna karşı Kafkaslarda soğukta, ölüme götürecek kadar kötü bir yönetim göstermiştir.
Kafkas cephesinde Türkler, Almanya aşkına silah atıyor, Enver paşa acale ediyor bir an önce Rusların defterini dürülmesini istiyordu.Envere göre turan fikri gerçek olacak, orta Asya'daki diğer Türk yerlerine giden yol açılacak ve Enver Osmanlı imparatorluğunu tekrar ayağa kaldırmasın yanısıra kızılordu'nun boyunduruğundan tutarak büyük turan imparatorluğu'nun kuracaktı.Gerçeklik ve kopuk bir stratejiye saplanan henüz 34 yaşındaki bir genç paşa, imparatorluğu felaketi sürüklediğinin farkında değildir.
Enver paşa sürekli askerlerine iyi durumda olduklarını söylüyor fakat Rusların onların ikmal gemileri batırdığını hiç belli etmiyordu ve askerler Yemen cephesinden gelerek Kafkas  Erzurum soğuğu ile yüzleşmiş ve çoğu ne yazık ki donarak hakkın rahmetine kavuşmuş şehit olmuştur.
Yaygın kanaate rağmen Sarıkamış harekatı Türk ve Alman genelkurmayı tarafından dikkatle planlanmış lakin tarih, planlara göre değil sonuçlara göre yazıyordu.Başta Hakkı paşa olmak üzere bazı komutanların kahramanlık dürtüsü ile cephe genişletmesi, lojistiğin sağlanamaması, soğuk, salgın hastalıklar ve Rus ordusunun beklenenden daha dirençli ve donanımlı çıkması, üçüncü orduya çökertmiş ve sayıları hala tartışılan binlerce Osmanlı askeri şehit olmuştur.
Istanbul'a dönen Enver paşa, Sarıkamış fiyaskosuna uyguladığı sıkı sansürle, 1922 ye kadar uykuda durmayı başarmış.İttihat ve terakki yönetimi çökene kadar Sarıkamış dan bahsetmek yasakta olsa da Enver paşa'nın yolun sonu görünmeye başlamıştı.Bu sırada sürekli kendisine rakip gördüğü Mustafa Kemal ise Çanakkale'de yaptıklarıyla yükselmeye başlamıştı.Osmanlı, Almanyanın yenilmesiyle yenilmiş sayıldık.Birinci dünya savaşı'nın ardından galipler arasında topraklarının parçalandığı geliştirmesine öngören Sevr anlaşmasının ardından Kasım 1918 de Enver paşa Berlin üzerinden Rusya'ya kaçmak zorunda kaldı.Kendisine devamlı rakip gördüğü Mustafa Kemal ise yeni bir mücadelenin lideri olarak topraklarını kurtarmak üzere yola çıkmıştı.
Daha sonra Enver paşa ilginçtir kısa bir süre öncesine kadar orta Asya Türklerini kurtarmak için binlerce insanı ölüme yolladığı Rusya'da yeni bir siyasi misyon edilmekte gecikmemiştir.Enver paşa Moskova'da Rus devrimi'nin mimarlarından Lenin ile tanışmış, onun tarafından orta Asya'yı gezmek ve müslümanları işçi sınıfı düşüncesi arkasına toplamak ile görevlendirilmiştir.Aslında her iki tarafta birbirini kullanılanıyordu. Enver, hâlâ Türkistan kurma ve Turan imparatorluğu hayallerinden vazgeçmemiş, Enver ittihat ve terakkinin en önde gelen ismi Talat paşa'nın 1921 de berlin'de bir Ermeni tarafından öldürülmesi üzerine hareketin sürgündeki liderliğine talip oldu.Ayrıca milli mücadele ye katılmak istemesine rağmen reddedilmesi onu daha da öfkelendirmişti.
Orta asyada hareketlerine devam eden Enver, hem muzaffer Türk hem de değerli bir halife olarak müslümanlar tarafından kabul edilip, Turan imparatorluğu fikrini hayal ediyordu. 4 Ağustos 1922 de bugünkü Tacikistan sınırları içinde kalan pamir eteklerinde çatışmaya girdi.Çatışma esnasında 42 yaşında hayata gözlerini yummuştur.Rus askerlerinin değil bir Ermeni tarafından öldürüldüğü iddia edilmişse de bu kanıtlanamadı.
Enver paşa askeri okulu birincilikle bitirmiş, Libya savunmasında ve Edirne'nin geri alınmasında oynadığı rol ile iyi bir asker olduğunu gösterir.
Cemal ve Talatpaşa ile birlikte gereksiz yere ülkeyi savaşa sokmak, özellikle Ermeniler başta olmak üzere azınlıkları tecile tabi tutmak ve izinsiz yurt dışına çıkmak suçlarından divanı harbe sevk edilmiştir.1 ocak 1919 da hükümet tarafından askerlikten ihraç edilmiştir. Alman ordusunda propaganda ve eğitim amacı ile kullanıldığı nı gördünğü sinemayı, merkez ordu sinema dairesi ismi ile 1915 te ülkeye getirmesi ile Türkiye'de sinemanın temellerini attığına inanılır.Tacikistan'daki naaşı 1996 senesinde Türkiye'ye getirilerek ölüm yıldönümü olan 4 ağustos 1996'te Şişli Abide i Hürriyet tepesine defnedilmiştir.
Enver Paşa Reviewed by Tarihi Gerçekler Ve Komplo Teorileri on 13:34 Rating: 5
loading...

Hiç yorum yok:

Tüm Hakları Saklıdır Tarihi Gerçekler Ve Komplo Teorileri © 2014 - 2015
Bu Site Gitar Öğrencisi Tarafından Desteklenmektedir.

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *

Tarihi Gerçekler Ve Komplo Teorileri. Blogger tarafından desteklenmektedir.