tzu

Sun Tzu M.Ö. (544-496) Çin'de yaşamış  Savaş Sanatı isimli kitabıyla kendisinden sonra gelen yüzlerce komutan ve askere savaş kazanmasına yardımcı olan büyük bir edebi eser yazarak, adının tarih sayfalarına geçmesini sağlamıştır.
Sun Tzu öyle büyük meydan savaşları kazanmış bir general değildi. Hatta hayatından pek bir şey bilindiği de söylenemez. Ancak yazdığı pek çok askeri taktik içeren Savaş Sanatı kitabı (Bing Fa) bugün bile hala pek çok askerin  başucu kitabıdır. VI. Yüzyılda yazılan Savaş Sanatı, her bölümünde savaşın farklı bir boyutunu anlatan 13 bölüm içermektedir.

Peki bu kitap ne anlatmaktadır. Sun Tzu'nun Savaş sanatı kitabında birkaç komutanın kendi arasında yazışması gibi nitelendirilebilir. Bu kitapta askeri anlamda sabotajdan tutun, lojistik, casusluk ve daha pek çok alanda taktikleri içeren bir ders kitabı niteliğindedir. Hatta Sun Tzu'nun bu kitabı ile bugün bildiğimiz Asya dövüş sanatları tekniklerinin felsefi temellerinin atıldığı söylenebilir.

Kitap ilk defa 1782'de Fransız misyoner tarafından Fransızcaya çevrilerek Avrupa dillerine tercüme edilmiştir.
Savaş Sanatı Çin edebiyatının en önemli eserlerinden biri olmuş ve Mao'dan Stalin'e, Napolyon'dan Douglas McArthur'a kadar onlarca komutana rehberlik etmiştir.


Bugün Savaş sanatı kitabı ile Asya'nın disiplin kültürünün oluştuğu ve bu kitap sayesinde Japonya ve Çin gibi ülkelerin dünya devi olduğu söylenebilir. Ayrıca bugün pek çok askeri okulda ders kitabı olarak okutulan Savaş Sanatı, finanstan şirket yönetimine, kariyer planlamasından kişisel gelişim üstüne pek çok alanda tavsiye edilen bir kitaptır. 

İçindeki pek çok teknik, felsefe yoluyla kişisel gelişim üzerine günümüze uyarlanmıştır. Kitapta gerilla taktiklerinden lojistik sıkıntılara, savaşların mevsiminin hangi tarihte olacağına, silahların seçimi, sabotajlar, casusluğun yapılması, ordunun disiplini üzerine pek çok alanda önemli bilgiler verilmiştir.


Sun Tzu bugün kendisine en çok atıfta bulunulan Çinlidir. Brezilya milli takımının 2002 ve çalıştırıcısı olan Scolari, dünya kupası'nı kazanmasının Sun Tzu'nun savaş sanatı kitabındaki taktikleri futbola uyarlaması sayesinde olduğunu iddia etmiştir. Ardından 2006'da İngiltere'yi Portekiz ile yenmesinde de bu kitabın etkili olduğunu söylemiştir. Vietnam savaşı'nda Amerikalılara karşı savaşan Vietkong subayları, gerilla savaşları ile ilgili önermeleri ile öne çıkan savaş sanatını, başucu kitabı yapmışlardır.

Tzu'nun asıl vurgusu karakter üzerine olmuştur. Özellikle bir komutan da olması gereken istihbarat toplama yeteneği ve yaratıcılık gibi değerler üzerine yorumları, ölümünün üzerinden asırlar geçmesine rağmen, başta askerler olmak üzere hayatın birçok alanında bir rehber gibi öncülük etmeye devam ediyor.

Savaş Sanatının üçüncü bölümünden örnek bir metin "Eğer hem düşmanı hem de kendinizi iyi biliyorsanız yüzlerce savaşta yüzlerce kez kazanırsınız, eğer kendinizi iyi biliyor düşmanlığı bilmiyorsanız birini kazanır diğerini kaybedersiniz. Ne kendinizi nerede düşmanı biliyorsanız her zaman kaybedersiniz"